Wiskundemeisjes

Ionica & Jeanine
 
Slik Internetbureau Rotterdam Internetbureau Rotterdam



  • Laatste Reacties

Categorieën

Archief

Fout


In Column, door Ionica

Deze column verscheen in de Volkskrant van 29 augustus 2009.

Deze zomer werkte ik door om mijn proefschrift af te maken. Terwijl ik al fantaseerde over wat ik zou aantrekken bij de verdediging, ontdekte ik een fout in één van mijn artikelen. De fout zat natuurlijk in de allereerste stelling, waardoor de rest van dat artikel als een kaartenhuis in elkaar viel. Een paar dagen kroop ik huilend onder mijn dekbed. Ik overwoog om mijn carrière als wiskundige aan de wilgen te hangen en een sauna op een Waddeneiland te beginnen. Mijn promotoren haalden me uit de put en verzekerden me dat elke wiskundige dit soort tegenslagen had (al kroop niet iedereen huilend onder zijn dekbed).


Lilly Allen huilt ook in bed

Lily Allen na wiskundehuiswerk


Ik dacht aan Andrew Wiles. Hoe moet hij zich gevoeld hebben? Maar liefst zeven jaar werkte hij aan één bewijs en toen bleek daarin een fout te zitten. Wiles hoorde als kind over de laatste stelling van Fermat: Als n een geheel getal groter dan 2 is, dan bestaan er geen positieve gehele getallen \(\) en \(\) zodat \(\). Wiskundige en pestkop Pierre de Fermat schreef rond 1630 in de kantlijn van een boek dat hij een prachtig bewijs voor deze bewering had gevonden, maar dat dit bewijs niet in diezelfde kantlijn paste. Honderden jaren probeerden beroemde wiskundigen en amateurs een bewijs te vinden. Er werden grote prijzen uitgeloofd en kleine resultaten behaald, maar van een algemeen bewijs was geen sprake.

Wiskundige Andrew Wiles besloot in 1986 dat hij alles op alles ging zetten om deze stelling te bewijzen. Hij vertelde zijn vrouw een paar dagen na de bruiloft dat hij maar tijd had voor twee dingen: zijn familie en deze stelling. De jaren daarna werkt hij in het diepste geheim en alle eenzaamheid aan zijn bewijs. Pas toen hij na zes jaar de details bijna rondhad, nam hij twee collega’s in vertrouwen. In juni 1993 presenteerde Wiles zijn bewijs in een reeks lezingen. De wiskundige wereld stond op zijn kop en het nieuws haalde de voorpagina van kranten over de hele wereld.



Terwijl Wiles baadde in champagne (nuja, dat stel ik me zo voor) keken deskundigen zijn bewijs stap voor stap na. Na een paar maanden ontdekte iemand een subtiel foutje. Door dit ene kleine foutje stortte het hele bewijs in elkaar. Wiles probeerde het ontstane gat te dichten, terwijl de hele wiskundige wereld op zijn vingers keek. Een paar collega’s probeerden hem tevergeefs te helpen. In september 1994 (het moet een ongezellig jaar zijn geweest voor mevrouw Wiles) besloot hij nog één laatste poging te wagen voor hij het opgaf. Ineens zag hij een oplossing. Toen Wiles later in een documentaire over dat inzicht vertelde, kreeg hij tranen in zijn ogen. Dat was het belangrijkste moment uit zijn werkende leven.

Net als Andrew Wiles ga ik mijn tanden op elkaar zetten en opnieuw beginnen. Al zijn mijn resultaten een stuk minder belangrijk en is mijn talent een stuk kleiner, die momenten van gelukzalig inzicht maken het de moeite waard om door te blijven gaan.

14 reacties op “Fout”

  1. Stefan:

    Brrr... En dat moet ik net nu, op de dag van mijn verdediging, lezen...

  2. Martijn:

    Wat een vervelend nieuws. :-( Ik leef erg met je mee.

    Hoe gaat dit nu verder? Kun je nu niet promoveren? Moet je echt helemaal opnieuw beginnen?

  3. Jan:

    Interessant verhaal.
    Ik hoop dat je de energie en inspiratie kunt opbrengen om dit tot een goed einde te brengen. Maar waar gaat je proefschrift eigenlijk over? Iets met wiskunde dat is me wel duidelijk, maar wat precies?

  4. Ionica:

    @ Martijn: Ik kan nog wel promoveren hoor! De bewijzen lijken allemaal te repareren. Alleen is het nog best veel werk en wilde ik eigenlijk voor 1 september klaar zijn. Nu moet ik wat langer doorwerken om alles af te maken.

    @ Jan: Mijn proefschrift gaat over kettingbreuken en dan met name over de kwaliteit van verschillende kettingbreukbenaderingen. Ik zal te zijner tijd de lekensamenvatting van mijn proefschrift hier plaatsen.

  5. Geertje:

    Dapper hoor, om half Nederland deelgenoot te maken!
    Succes met de reparaties. Hopelijk gaan ze niet al te
    veel tijd vreten ...

  6. Hermen Jan:

    Hi Ionica,

    Wat afschuwelijk! Veel succes met de gaten dichten. Als ze straks allemaal zijn gerepareerd, smaakt de champagne des te zoeter...

  7. Jan:

    Veel succes toegewenst,

  8. Dirk:

    Veel succes met het reparatiewerk. Je moet maar denken: de tweede keer gaat alles sneller :-))

    Voor de geïnteresseerden, Simon Singh heeft een fantastisch boek geschreven over het verhaal van het bewijs van de laatste stelling van Fermat. De titel is heel origineel; Het Laatste Raadsles Van Fermat. Als je eraan begint wil je het in één ruk uitlezen, al zijn het meer dan 300 blzn.

  9. Relinde:

    Komt me bekend voor: op de dag voor mijn afstuderen kwam ik erachter dat een stelling uit mijn scriptie niet juist was. Niet iets dat mijn hele scriptie onderuithaalde, gelukkig, maar wel iets dat anders baanbrekend geweest zou zijn... Voordeel is wel dat je precies weet wat voor vragen je krijgt bij je afstuderen, want niemand van de commissie had natuurlijk mijn verbeterde versie op tijd gelezen :-)

    (Overigens is de Stefan van hierboven -- mits hij geen naamgenoot heeft die ook vandaag zijn verdediging had -- zojuist cum laude gepromoveerd, waarvoor hulde!)

  10. Jurjen N.E. Bos:

    Net als Relinde heb ik ook een fout gemaakt in mijn afstudeerverslag waardoor ik bij de verdediging tot verbazing van de commissie kon bewijzen dat 1=0. Maar ja, baanbrekend was het toch al niet, omdat Simon Peyton Jones ondertussen een heel boek had geschreven over mijn onderwerp... zucht.
    Succes, Ionica! Jouw proefschrift wordt vast leuker dan het mijne.

  11. Fief:

    ellende! maar je kunt het, want je bent erg stoer en getalenteerd... zet 'm op!

  12. Joris:

    Heel veel succes! Ik vind het heel rot voor je, maar ik ben blij dat het nog wel te repareren is.

    "Good research projects fail. If there is no risk of failure, you are doing unoriginal research." (http://www.daniel-lemire.com/blog/archives/2009/08/31/attributes-of-the-good-research/)

  13. Reinie:

    Veel sterkte met deze tegenvaller! Ik kan mij je reaktie goed voorstellen. Bij mij werd na mijn verdediging maar voor het schrijven van een aanbevelingsbrief door mijn promotor het laatste hoofdstuk van mijn proefschrift onderuit gehaald (een subtiele doch zeer vervelende fout). Ook dat was te repareren, maar toch.

  14. Gieljan:

    Oef, dame, da's een zure appel... Heel veel succes met de reparatiewerkzaamheden!

Plaats een reactie


Je kunt LaTeX gebruiken in je reactie.
Gelieve antwoorden op puzzels tussen [SPOILER] en [/SPOILER] te plaatsen.