Wiskundemeisjes

De documentaire over Hendrik Lenstra (waar we eerder over schreven) komt op tv! Aanstaande zondag, 14 november 2010, om 18:30 uur op Nederland 2. Kijken dus! Zie hier voor een uitgebreidere beschrijving.

Ik heb dit jaar getwijfeld of ik mee zou doen aan de Dance your PhD contest. Ik zag al een showballet met kettingbreuken voor me, maar bedacht net op tijd dat ik zelf eigenlijk niet zo goed kan dansen.

Maar…knopenkoning Roland van der Veen kan wél dansen en besloot om bij de verdediging van zijn proefschrift samen met zijn paranimfen een dans te doen. Hoe cool is dat?

Roland heeft twee filmpjes online gezet. Het eerste laat zijn lekenpraatje zien, waarin Roland uitlegt hoe je vlechten tegenkomt bij het roeren in een kopje koffie en hoe je dat zelfde beeld kunt gebruiken om te begrijpen hoe de kwantumcomputer werkt.

Aan het einde van het filmpje (voor wie nog niet gelijk heeft gekeken) poneert Roland zijn belangrijkste stelling:

Wiskunde is een uitvoerende kunst.

En vervolgens danst hij samen met zijn paranimfen een Tango en een Lindy Hop (een Lindy Hop!) met linten in de hand. Ze leggen al dansend een knoop in de linten, net als de kwantumdeeltjes dat doen. Daarna volgt nog een korte indruk van de werkelijke verdediging van zijn proefschrift.

We feliciteren Roland van harte met zijn doctorstitel en hopen dat hij wiskunde en dans nog vaker zal combineren!

In de gangen van het EWI van de TU Delft hangt sinds kort wiskundige kunst. Op de 7de en 9de verdieping kan iedereen genieten van werken gebaseerd op de Stelling van Van der Waerden.

Deze tekst hangt er bij de kunstwerken:

Partitioning the first natural numbers into subsets not containing arithmetic progressions of length ?
The famous Van Der Waerden theorem shows that this is possible only up to a certain number. Many mathematicians worked on its exact location, which is considered as a hard problem. Lower bounds are provided by actual presenting such partitions, called certificates. A breakthrough in finding such certificates was forced at Delft by combining SAT technology and two dimensional visualization methods initiated by Marijn Heule. Beautiful pictures arise, showing many symmetries. This is the more surprising considering they represent structures not allowing arithmetical regularities.

De werken zijn gemaakt door kunstenares Mieke Schobbe.

In 2007 schreef K.P. Hart voor het Nieuw Archief voor Wiskunde een mooi artikel over de stelling van Van der Waerden (pdf).

Met dank aan Hans van Maaren voor de tip.

Via kennislink kwam ik terecht op deze website, waar je een Escherachtige print ziet die je kunt bewegen! Om een beetje duizelig van te worden. Klik en sleep met de muis.

Martijn stuurde ons een link naar deze bijzondere pi-ketting. Van RGB Laboratory, zo te zien alleen te koop in Japan.

Vorig jaar schreef ik hier over een standbeeld van een multigrid olifant, naar aanleiding van een tip van Peter van Emde Boas.

Bij mijn promotie overhandigde dezelfde Peter me een prachtig (en ik citeer) “existentiebewijs van de kleinere versie”. Supergaaf! Ik wilde hier al een tijdje een foto plaatsen, maar ik had steeds iets anders aan mijn buik hoofd. Gelukkig kwam Jeanine deze week op visite en maakte zij eindelijk een foto van mij met mijn mooie multigrid olifant.

Als je zelf ook zo’n toffe olifant wilt, dan moet je vooral even contact opnemen met de Elephant Parade Shop (of Peter voortaan uitnodigen voor al je feestjes).

Een bijzonder knap staaltje van rijmen in het Engels! De geschiedenis van de Riemann-hypothese in liedvorm, geschreven door Tom Apostol. Met een wijze les voor wiskundigen aan het eind. Briljant!

Naar aanleiding van de column van gisteren stuurde Paul van de Veen ons deze foto:

Hij schrijft erbij: “En naar aanleiding van het stukje in de Volkskrant over de afgeknotte icosaëder hierbij een fototje van mijn cantitruncated 120-cell. (De 4-dimensionale variant van de afgeknotte icosaeder. Dit is zeg maar mijn manier om het WK voetbal een beetje mee te vieren….)”

Leuk! Lees meer over dit meetkundige object op wikipedia.

Voor iedereen die – net als de wiskundemeisjes – zowel wiskunde als koken leuk vindt, is dit wel een heel cool object: een snijplank die gebaseerd is op de Fibonacci-getallen!

Ze zijn gemaakt door 1337motif en te koop in zijn internetwinkeltje. Zoals hij zelf schrijft:

Math geek food lovers rejoice! Your cutting board has arrived!

This hand-made walnut and hard maple end-grain cutting board is inspired by the Fibonacci sequence – a series of numbers that begins 0,1,1,2,3,5,8,13,etc… The design is made by making the sides of the various pieces of the board correspond with the numbers in the sequence (specifically in this case, 1/8″, 1/8″, 2/8″, 3/8″, 5/8″, and so on. As you can see, the sequence creates something like a very basic fractal pattern…or, if you’re like my mom and can’t see what I’m talking about, it just looks cool.

Het principe is goed te zien in onderstaand plaatje. De rij van Fibonacci begint met 0, 1, 1, 2, 3, 5, 8, …, waarbij steeds elk getal verkregen wordt door de twee voorafgaande bij elkaar op te tellen. Als je vierkantjes met de Fibonacci-getallen als zijdelengtes aan elkaar legt zoals in het plaatje hieronder, past het volgende vierkant (natuurlijk!) steeds precies aan de twee vorige. Dat is ook op de snijplanken goed te zien.

Dit mooie filmpje is gemaakt door filmmaker Cristóbal Vila.

Hij heeft er ook een heel mooie website bij gemaakt, om uit te leggen hoe de afgebeelde wiskunde in elkaar zit. Het Engels is een beetje sloppy, maar de plaatjes zijn heel mooi en de uitleg is leuk. Bovendien is Vila niet te beroerd toe te geven dat hij zich soms heeft vergist, en dat de beroemde nautilus-schelp niet precies overeenkomt met de Fibonacci-spiraal.